أحمد بن محمد مسكويه الرازي ( مترجم : ابو القاسم امامى و على نقى منزوى )
353
تجارب الأمم ( فارسى )
پسر ابو سفيان بر سر منبرها لعن شود . عامه [ سنيان ] از اين رفتار بر آشفتند . على بن يلبق پيشنهاد كرد كه « بر بهارى [ 1 ] » پيشواى حنبليان [ كه مخالف لعن معاويه بود ] دستگير
--> [ ( 1 - ) ] حسن بن على بن خلف ، ابو محمد بربهارى ، فقيه عابد ، پيشواى حنبليان عراق بود و به سال 329 درگذشت ( ابن قايماز ذهبى - تاريخ اسلام ) در بيوگرافى او آمده است كه او سنتگرا و ضد بدعتگذاران بود ، و سلطان روى نفوذ او بر مردم حساب مىكرد ، او به اصول و فروع مذهبى آگاه بود . صحبت سهل بن عبد الله شوشترى [ م 233 ] را نيز دريافته بود . چون يارانش دستگير شدند او پنهان شد ، خداوند او را به جايگاه بلند و شايسته رسانيد . بدعتگذاران آن قدر ضد او به گوش راضى بالله خواندند كه ( به سال 323 ) بر بهارى ناچار شد پنهان شود تا در پنهانى در گذشت و در خانهء خواهر « توزون » كه پنهانگاه او بود به خاك سپرده شد . گويند : هنگامى كه كفن شد تنها يك خدمتگزار به روى نماز گزارد و چون كدبانو [ شايد خواهر توزون ] از پنجره نگاه كرد ، ديد خانه پر از نمازگزاران سفيد پوش است پس بترسيد و به خدمتگزار پرخاشيد كه چرا مردم را راه دادى ؟ او گفت : هنوز در خانه را باز نكرده است ! گويند او از گرفتن ارث پدر خود كه هفتاد هزار [ ؟ ] بود خوددارى كرد . [ M : اينكه بر بهارى هندوزاده شاگرد سهل بن عبد الله شوشترى گنوسيست تند [ م 283 ] به سال 296 از كودتاى ابن معتز ناصبى پشتيبانى كرده است ( خ 5 : 82 پانوشت ) و سپس به پيشوائى حنبليان ، سرسختترين سنيان ضد گنوسيست رسيده ، از ترس راضى خليفه كه مانند پدرش مقتدر نيمه گنوسيست ، وزير نفوذ بدعتگذاران « رافضى » بود گريخته و در خانهء خواهر « توزون » گنوسيست در پنهانى مىميرد ، نشانى از دوگانگى راه گنوسيسم اسلامى است ، كه هر دو در برابر تسنن سلفى قرار داشتند . الف - گنوسيسم قاطع اسلام كه خلافت را حق اهل بيت عصمت ( ع ) ميدانست تولاى ايشان و تبرا از غاصبان خلافت را واجب مىدانست و آن را جنگ مذهبى نمىشمردند تا مشمول قانون گنوسيستى تحريم جنگ شود اينان كه از هر موقعيت تاريخى براى علنى كردن « رفض » استفاده مىكردند ، پس از غيبت امام دوازدهم و بيرون آمدن شيعه از ليست سياه ( خ 5 : 64 پانوشت ) و شركت ايشان در كابينههاى عباسيان ، از دشمنى ايشان با خاندان اموى سود جسته لعن معاويه را بر منبرها آزاد كردند . ب - گنوسيسم فلسفى نرم مىكوشيد ايدهئولوژى خود را سنى نما و عرب پسند سازد . اينان سب خلفا را « جنگ مذهبى » شمرده طبق اصل گنوسيستى آن را حرام ميدانستند . اينان خود را زير پرچم سرسختترين مذاهب سنى ضد گنوسيست چون حنبلى در آورده